ورق سیاه چیست و چه کاربرد هایی دارد؟
ورقهای فولادی در کارخانه به دو روش نورد گرم و سرد تولید میشوند. در روش نورد گرم ؛ ورق ها در دمای بالاتر از ۱۰۰۰ درجه ساخته می شوند که به آنها ورق های سیاه گفته می شود. این ورق ها به دلیل ویژگی های خاص خود کاربرد وسیعی در ساختمان سازی وصنعت دارند.
اگر علاقه مند هستید در خصوص ورق سیاه ، ویژگی ها و کاربردهای آن اطلاعات بیشتری کسب کنید ؛ دعوت میکنیم در ادامه با فولاد نصر آذربایجان همراه باشید.
◾️ورق سیاه چیست؟
ورق سیاه یا ورق نورد گرم مقطعی فولادی است که در دمای بالاتر از ۱۰۰۰ درجه به روش نورد گرم تولید می شود. علت نام گذاری آن به این دلیل است که ذوب اجزای تشکیل دهنده ورق در دمای بالا باعث مات و تیره رنگ شدن آن میشود. این محصول با داشتن درصد کم کربن استحکام پایینی دارد و بهترین محصول برای تا کردن، خم کردن و رول کردن می باشد.
از آنجایی که نورد گرم به نسبت نورد سرد، با تکنولوژی پایینتر، انرژی کمتر و از همه مهمتر، هزینه کمتری تولید میشود، محصولاتی ارزانتر به مصرف کننده ارائه میدهد. اما این ارزانتر بودن به معنای کیفیت کمتر یا کاربرد کمتر نیست.
◾️مراحل تولید ورق سیاه
- تختال های گداخته تا دمایی بیش از ۱۱۰۰ درجه سانتیگراد با آنالیز شیمیایی متناسب با محصول نهایی از کوره ها به سمت خط تولید حرکت می کنند.
- لایه های اکسیدی ضخیم که به صورت فلس بر روی تختال تشکیل شده اند، زدوده می شوند.
- اسلب با استفاده از دستگاه رول پرس تا ضخامت و عرض مشخصی فشرده می شود.
- به وسیله ی غلتک های رفت و برگشتی ضخامت کنترل شده کاهش می یابد.
- تختال نازک شده که هنوز حالت گداخته دارد در باکس جمع آوری کویل به صورت کلافی پیچیده می شود.
- کلاف باز شده و ابتدا و انتهای آن به وسیله ی گیوتین جداسازی میشود.
- اکسیدزدایی ثانویه انجام می گیرد.
- ورق ها مجددا بوسیله ی غلطک های هیدرولیک بسیار قوی و سنگین در معرض نورد نهایی قرار می گیرد که در این مرحله خواص مکانیکی بهبود پیدا می کند.
- بعد از خنک سازی ورق تولید شده به سمت رول جمع کن هدایت می شود.
- نام کارخانه و شماره ذوب بر روی ورق ها حک شده و بعد بسته بندی می شوند.
- رول های بسته بندی شده قبل از ورود به انبار یا خروج از کارخانه، وزن کشی می شوند.
◾️مزایای ورق سیاه
از مهم ترین مزایای ورق سیاه می توان به موارد زیر اشاره کرد :
- استحکام و سختی بالا
- انعطاف پذیری بالا
- ماشین کاری خوب
- جوش کاری خوب
- مقاومت کششی بالا
- قیمت پایین نسبت به دیگر ورقه های فولادی به دلیل نداشتن پوشش محافظ بر روی ورق و سطح ناصاف و تیره
◾️معایب ورق سیاه
مهم ترین عیب ورق سیاه امکان زنگ زدگی آن است که بسته به شرایط محیطی با سرعت های مختلف می تواند اتفاق بیافتد. که برای جلوگیری از زنگ زدگی باید از یک لایه محافظ بر روی ورق استفاده می شود.
همچین ورق های سیاه استحکام کمتری نسبت به ورق های تولید شده با نورد سرد دارند.

◾️انواع ورق سیاه
ورق های سیاه بر اساس شکل ظاهری، کاربرد و نوع فولاد به کار رفته در آنها انواع مختلفی دارند.
◾️انواع ورق سیاه بر اساس شکل ظاهری
ورق سیاه فابریک ( شیت ) : به ورق سیاهی که در کارخانه با طول و عرض معین تولید و بسته بندی می شود؛ ورق سیاه فابریک گفته میشود.
ورق سیاه برش خورده و رول (کویل یا کلاف): در این روش ورق سیاه بسته به سفارش مشتری تولید می شود.
◾️انواع ورق سیاه بر اساس کاربرد
- ورق سیاه معمولی
- ورق سیاه صنعتی
◾️انواع ورق سیاه بر اساس ترکیب فولادی
ورق سیاه St37 :
این ورق یکی از ورق های فولادی پر کاربرد در صنعت ساختمان سازی است. و به دلیل قابلیت جوشکاری بالا در ساخت تیرچه، گوشه، میلگرد، پروفیل و گلمیخ استفاده می شود.
ورق سیاه St52 :
این نوع ورق دارای عناصری مانند سیلیکون و منگنز است و از ویژگی های آن می توان به مقاومت در برابر خمش و پیچش، کشش و تحمل وزن بالا، قابلیت جوشکاری و ماشین کاری خوب اشاره کرد. از این نوع ورق در ساخت مقاطعی مانند چهارضلعی و تسمه، ساخت پل، جرثقیل، ریل، شاسی ماشینآلات سنگین و قطعات صنعتی استفاده میشود.
ورق سیاه A516 :
این نوع ورق در دو گرید ۶۰ و ۷۰ تولید و بیشتر برای ساخت مخازن تحتفشار، اتصالات و مبدلهای تحتفشار، مخازن کروی و تجهیزات انرژیهای تجدید پذیر به کار میرود.
ورق سیاه A283 :
این نوع ورق دارای کربن کمی است و در ۴ گرید A، B، C و D تولید میشود و در صنایع پتروشیمی، نفت و گاز برای ساخت مخزن و بویلر مورد استفاده قرار می گیرد.
ورق سیاه A36 :
این نوع ورق مقاومت بالایی در برابر خوردگی، زنگزدگی، املاح و آبشور دریا دارد به همین دلیل به آن ورق دریا نیز گفته می شود و از آن برای ساخت پل، اسکله، صنایع دریایی، شناورسازی و ساخت سازههای در مجاورت دریا استفاده میشود.
ورق سیاه CK45 :
این نوع ورق مقاومت کششی بالایی دارد اما در برابر خوردگی و زنگزدگی توان چندانی ندارد. از این نوع ورق بیشتر در ساخت قطعات خودرو، ساخت چاقو و چکش، متههای حفاری و غلتکهای صنعتی استفاده می شود.
◾️ویژگی های ورق سیاه
۱- مقاومت در برابر حرارت در دمای ۴۵۰_۶۰۰ درجه سانتیگراد
۲- قابلیت شکل گیری و جوش پذیری بالا
۳- مقاومت در برابر خوردگی در اثر اسیدهای سولفوریک و هیدروکلریک، و همچنین محیطهای جوی
۴- مقاومت در برابر آب دریا
۵- به دلیل اینکه در میزان زیاد و بدون صرف وقت و هزینه اضافهای تولید می شود؛ قیمت آن در بازار به نسبت ورق های روغنی بسیار کمتر است.
۶- ورق های نورد گرم در طی فرآیند خنک سازی دچار انقباض میشوند. این انقباض باعث ایجاد تنشهای داخلی در فولاد شده و ناهمواریها و اعوجاجهایی در سطح ایجاد میکند که به وضوح روی ورق دیده میشود.
۷- ورق های سیاه نازک هستند و ضخامت کمتری نسبت به ورق های نورد سرد دارند. (از ضخامت ۱.۵ تا ۱۰۰ میلیمتر در بازار موجود است.)
۸- ورق سیاه را با هر طولی میتوان خریداری کرد زیرا می توان آن را برش داد. عرضهای ثابت ورق سیاه نیز به صورت ۱۰۰، ۱۲۵، ۱۵۰ و ۲۰۰ سانتیمتر عرضه می شود.

◾️کاربرد های ورق سیاه
ساختمان سازی
ورقهای سیاه در ساخت انواع سازه و سوله های فلزی مانند استادیومهای ورزشی، فرودگاهها، ساختمان، انبارها، ایستگاههای راهآهن و ایستگاههای وسایل نقلیه استفاده میشوند.
خودرو سازی
از ورق های سیاه برای ساخت برخی قطعات خودرو مانند : ساخت شاسی یا چهارچوب خودرو، ساخت قطعات زیر بدنه خودرو، سیستم تعلیق خودرو و… استفاده می شود.
تجهیزات دریایی
ورق های سیاه به دلیل مقاومت به خوردگی در برابر آب برای تأسیسات بندر و بندرگاه، اسکلهها، و سازههای دریایی ساخت کشتیها، باربرها یا سکوهای نفتی و سایر تجهیزات دریایی استفاده میشود.
صنایع نظامی
از ورقهای سیاه در صنایع نظامی برای ساخت تانکها، جیپها، کامیونها و وسایل نقلیه زمینی و همچنین هلیکوپترها، جتها و سایر هواپیماها استفاده میشوند.
صنعت کشاورزی
از ورق سیاه در صنعت کشاورزی برای ساخت سیستمهای آبیاری و انواع ابزار مانند چنگک، بیل و … استفاده میشود.
از دیگر کاربرد های ورق سیاه می توان به ساخت لایههای پوستی دیگ، دودکشها و لولههای کوچک، صنعت ساخت و ساز ،لوله و تیوب ،درها و قفسهها ،مسیرهای ریلی ،قطعات ماشین آلات راه آهن ، مخازن تحت فشار،صنایع فولادی سنگین ،تانکرسازی ،ساخت مخازن ،پتروشیمی ، ساخت پل ها ،ساخت مجسمه و آثار تزئینی،اتصالات تقویتکننده ،ساخت گارد ریل و تجهیزات ترافیکی، ساخت ورقهای پانچ ، ابزار های سوارکاری و…اشاره کرد.
◾️قیمت ورق سیاه
قیمت ورق سیاه به ابعاد، ضخامت ،نوع آلیاژ به کاررفته و استاندارد های ورق سیاه بستگی دارد. همچنین عوامل دیگری چون نوع برند و کارخانه ، شرایط عرضه و تقاضا در بازار، قیمت ارز نیز بر قیمت ورق سیاه تاثیر گذار است.
◾️سخن آخر
ورق های سیاه به دلیل ویژگی های منحصر به فردی که دارند کاربرد وسیعی در ساختمان سازی و صنعت دارد. این ورق ها انواع مختلفی دارند که بسته به نوع پروژه می توانند مورد استفاده قرار گیرند.
در این راستا کارخانه فولاد نصر آذربایجان تولید کننده و تامین کننده ی انواع مقاطع فولادی مانند تیر آهن، نبشی ، ناودانی و… آماده ی ارائه ی خدمات به شما هموطنان عزیز می باشد. برای دریافت مشاوره رایگان و سفارش محصول با بهترین کیفیت می توانید با شماره ۰۴۱۳۴۳۲۹۴۸۱ تماس حاصل فرمایید.